
هاتنەوە سەرکاری دووبارەی ترامپ وەک سەرۆک کۆماری ئەمریکا لە ٥ی نوامبری ٢٠٢٤ بۆ چینی کرێکار، بزووتنەوەی ژنان و کەمینە جنسییەکان، ڕەنگین پێستەکان، بزووتنەوەی دژی ڕەگەزپەرستی و ١١ ملیۆن پەنابەر کە ترامپ بەڵێنی دەرکردنیانی داوە، بۆ بزووتنەوەی ژینگەپارێزی و جەماوەری ملیۆنیی پەراوێزخراوان و هیتر، لە نەوعی خۆیدا کارەساتە. ترامپ وەک نوێنەری ڕەوتێکی ئۆڵترا ڕاستی پۆپۆلیست توانیی تووڕەیی و ناڕەزایەتیی بەشێکی بەرین لە کۆمەڵگای ئەمریکا لەدژی ئاکامی وێرانگەری بەرنامەی ئابووریی نێئۆلیبڕاڵی، گرانی، فریزکرانی حەقدەستەکان، دابەزینی ئاستی ژیان، قووڵبوونەوەی بۆشایی چینایەتی و شەڕ و جینۆساید لە غەززە بەلاڕێدا بەرێت و لەدژی کۆچبەران و پەنابەران و بەرەی چەپی کۆمەڵگا کاناڵیزەی بکات. لە کاتێکدا کە ئاکامی سیاسیی ئەم ڕەوتە کرێکاران و زۆرینەی خەڵکی ئەمریکای لە پارتە دەسەڵاتدارەکان هەڵگەڕاندبووەوە و خوازیاری گۆڕانکاری بوون، کامالا هەریس درێژەی بارودۆخی ئێستای نوێنەرایەتی دەکرد، وە ڕەوتی چەپی کۆمەڵگا لەناو بزووتنەوەی کرێکاری و باقیی بزووتنەوە پێشڕەوە کۆمەڵایەتییەکان سەرەڕای جموجۆڵی خەباتکارانە و هیوابەخشی لەماوەی ساڵانی ڕابردوو هێستا نەیتوانیوە خۆی لە بەرەیەکی سیاسیدا ڕێک بخات، لە وەها هەلومەرجێکدا ترامپ بە دروشمی ناسیۆنالیستی و دژەپەنابەری و بە بەڵێنی کەمکردنەوەی ماڵیات بۆ سەرمایەداران و بە بەڵێنی پشتیوانیی لە بەرهەمهێنانی ناوخۆیی و باشترکردنی بارودۆخی ئابووری توانیی ئەم بۆشاییە پڕ بکاتەوە.
دوای ڕاگەیاندنی سەرکەوتنی ترامپ لە کاتێکدا کە سەرانی دەوڵەتەکان لە گۆشە و کەناری جیهان سەرەڕای بێ تەفاوتی یان پێناخۆشبوونیان لەئاست ئەم ئینتخابە دووبارەیە، لە چوارچێوەی نەریتی دیپلۆماسیدا پیرۆزباییان لێکرد. بەڵام ڕەوتە ئۆڵترا ڕاست و فاشیستەکانی وەک “براکان لە ئیتالیا”، “بەدیل بۆ ئاڵمان”، “باڵی ڕاستی ناو حیزبی پارێزکاری بریتانیا”، “مارین لۆپن لە فەڕانسە”، “حیزبی ئازادی لە ئۆتریش”، “دیموکراتە سۆئێدییەکان”، “حیزبی ئازادیی ئارژانتین” و هیتر لە سەرتاسەری جیهان بەخاتری ئەم سەرکەوتنە سەرخۆش بوون و هێزیان لێ وەرگرت. نەتانیاهۆی خوێنڕێژ بەر لە هەمووان جێژنی ئەم سەرکەتنەی گرت و پەیامی پیرۆزبایی نارد. لەو نێوەدا ڕەزا پەهلەویش لە پەمامی خۆیدا بۆ ترامپ نووسیی: “ئێستا ئێوە دەرفەتی ئەوەتان هەیە کە مێژوو دروست بکەن و لەڕێگەی یارمەتیدان بۆ کۆتاییهێنان بەم هەڕەشەیە، یەکجار بۆ هەمیشە، میراتێک لە ئاشتیی پایەدار بەجێبهێڵن”. وە عەبدوڵڵا موهتەدی لە پەیامێکدا وێڕای ئاراستەکردنی گەرمترین پیرۆزبایی خۆی بەبۆنەی سەرکەوتنی ترامپ نووسیی: “هیوادارام کە پەیوەندی دۆستانەی خەڵکی کورد لە ئێران لەگەڵ حکوومەتی ئەمریکا قایمتر بێت و لە سەرۆک کۆماری ئەمریکا چاوەڕوانی ئەوە دەکەین کە لە شەڕ دژبە نیزامی دڕندە و سەرکوتگەری ئیسلامی لە ئێران، لە خواستەکانی خەڵکی ئێران بۆ ئازادی، ئاشتی و سەقامگیری پشتیوانی بکات”. ڕەزا پەهلەوی و عەبدوڵڵا موهتەدی دەیانهەوێ ترامپ بە دەیان پەروەندەی گەندەڵیی ماڵی و ئەخلاقییەوە کە لای بیروڕای گشتیی زۆرینەی خەڵکی ئەمریکا و جیهان بە هێمای فاشیسم ناسراوە، وەک قارەمانی ئاشتیی پایەدار و پشتیوانی ئازادی، ئاشتی و سەقامگیری لە ئێران و کوردستان پێناسەی بکەن. ئەوەش لە کاتکێدایە کە ئەزموونی لەشکرکێشیی ئەمریکا بۆسەر ئەفغانستان و عێراق و ڕووخاندنی ڕژیمەکانی تاڵەبان و سەدام، لەسەر کار لابردنی قەزافی لە لیبی بەزەبری فڕۆکە بۆمب هاوێژەکانی ناتۆ، بێجگە لە وێرانی، ئاوارەیی، ناسەقامگیری و هەژاری و پەرەسەندنی ئیسلامی سیاسیی توندڕەو، ئاکامێکی تری نەبووە.
پەیامی پیرۆزبایی ڕەزا پەهلەوی و عەبدوڵڵا موهتەدی ئیدامەی مەنتقی پڕۆژەی ڕسوا و شکستخواردووی “جۆرج تاوان”ی واشینگتۆن لەڕێکەوتی ١٠ی فێوریەی ٢٠٢٣یە. لەو کاتەدا میدیا دەستی ڕاستییەکان هەوڵیان دا تا ئەم پڕۆژەیەی ڕاستترین بەشی ئۆپۆزیسیۆنی بورژوازیی ئێران بەئامانجی ئاڵترناتیڤسازی لەسەر سەری جەماوەری ڕاپەڕیوی ئێران وەک کۆبوونەوەی کەسایەتییە ناسراوەکانی ئۆپۆزیسیۆنی ئێران لەدەرەوەی وڵات دەرخواردی بیروڕای گشتی بدەن. ڕەزا پەهلەوی کە ڕێبەری ئەم پڕۆژەیە بوو و لە جەرگەی بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی ژینادا سەرەتا هەوڵی دا بە نەبیستی دروشمی “مەرگ بۆ ستەمگەر، چ شا بێت و چ ڕێبەر” وە بە تەبلیغی دروشمی پیاوسالارانە و ناسیۆنالیستیی “پیاو، نیشتمان، ئاوەدانی” ناوەرۆکی ئامانجەکانی ئەم بزووتنەوەیە بەلاڕێدا بەرێت، لە درێژەدا هەوڵی دا بە یارمەتیی مەحافل و میدیا ئیمپریالیستییەکان و بە بەڕێوەبردنی کۆبوونەوەی سێلێبریتییەکانی لایەنگری، لە زانکۆی جۆرج تاونی واشینگتۆن، پڕۆژەی ئاڵترناتیڤسازیی خۆی بەرەوپێش بەرێت. عەبدوڵڵا موهتەدی و ڕێکخراوە دڵخوازەکەی کە دوای جیابوونەوە لە کۆمەڵە و حیزبی کۆمۆنیستی ئێران لە هاوینی ساڵی ٢٠٠٠ بەخێرایی لە بنەمای فکری و سوننەتی پێشڕەو و شۆڕشگێڕانەی کۆمەڵە دوور کەوتەوە و لە پەراوێزی حیزبە سەرەکییەکانی بزووتنەوەی ناسیۆنالیستی لە کوردستان جێگای خۆشکرد، لە مەسیری نزیکبوونەوە لە ناسیۆنالیزمی پاوانخوازی ئێرانی و سەڵتەنەتخوازەکان، بۆ بەلاڕێدابردن و تێکشکاندنی بزووتنەوەی ژن ژیان ئازادی بەم پڕۆژە کۆنەپەرستانەیە پەیوەست بوو. عەبدوڵڵا موهتەدی کە بۆ بەڕێوەبردنی پڕۆژەی ئاڵترناتیڤسازیی پووشاڵی لەسەر سەری خەڵکەوە سواری ئوتوبووسی خۆڕایی شازادە ببوو، لەڕاستیدا تەنیا ئامادەیی خۆی ڕاگەیاندبوو بۆ ئەوەیکە لە ململانێی نێوان ئەمریکا و کۆماری ئیسلامیدا، ببێتە ئامرازی فشاری کۆنتڕۆڵکراو لە دەستی مەحافلی ئیمپریالیستی ئەمریکا و هاوبەشەکانی بۆ سات و سەودای پشتی پەردەیان لەگەڵ ڕژیمی ئیسلامی. پەیامی پیرۆزبایی بەبۆنەی سەرکەوتنی ترامپ درێژەی هەر ئەم تێڕوانین و هەڵوێستەیە. لە عەبدوڵڵا موهتەدی و ڕێکخراوە دڵخوازەکەی کە لە قۆناغێکیشدا لە هاوپەیمانی لەگەڵ ڕەزا پەهلەوی بۆ بێ ئیعتبار کردنی بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی ژینا لە هیچ هەوڵێک کۆتایی نەدەکرد، لەوە زیاتر چاوەڕوانی لێناکرێت. بەڵام لەو جێگەوە کە ئەم ئاراستەیە و هیواداربوون بە هاوپەیمانی لەگەڵ دەوڵەتی ئەمریکا و ترامپ بووەتە سیاسەتی ستراتێژیکی بەشێک لە ئۆپۆزیسیۆنی ڕاست و بورژوازی، وە بەبەرچاوگرتنی ڕەگەیەک لە هەستی دڵساردی و بێهوایی لە کۆمەڵگادا کە ئەم هێزانە لێی تەغزییە دەکەن، پێویستە لەئاست ئەو زەرەر و زیانانەی کە ئەم ئاراستەیە دەتوانێ لە بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی کوردستان و ئێرانی بدات، هۆشدار بدرێت.
ئەم ئاراستەیە بەر لە هەموو شتێک زەربە لە ئیعتباری بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانە، ئازادیخوازانە و ڕزگاریبەخشی خەڵکی کوردستانی ئێران دەدات. بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانە و ئازادیخوازانەی خەڵکی کوردستانی ئێران نەتەنیا هاوپەیمانی ترامپیزم و بزووتنەوەی فاشیستی لە ئەمریکا و هیچ گۆشەیەک لە جیهان نییە، بەڵکوو بە پێی ناوەرۆک و سرووشتی خواستەکان و بەپێی مێژووی پڕ لە هەوراز و نشێوی خەباتێک کە بەڕێوەی بردووە، بەشێکی دانەبڕاو لە بزووتنەوەی ئازادیخوازی و یەکسانیخوازی و دژەهەڵاواردن لە سەرتاسەری جیهانە و لە بەرەی بەرامبەری دەوڵەتەکان و ڕەوتە ڕاسیست و فاشیستەکاندایە. خەڵکی ئازادیخوازی کوردستان هیچ کات ناچنە بەرەی ترامپەوە. واتە بەرەیەکی ئۆڵترا ڕاست، دژی ژن، دژی پەنابەر و پشتیوانی بێ شەرت و مەرجی کۆمەڵکوژیی دەوڵەتی ئیسرائیل لە غەززە. خەڵکی کوردستان هاوپشتیی پڕ گڕوتینی بیروڕای پێشڕەوی جیهان لە بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی ژینا و ژن، ژیان، ئازادییان لەبیر نەکردووە و هێستاش هێزی لێ وەردەگرن. کەواتە ئەم ئاراستەیەی عەبدوڵڵا موهتەدی نەتەنیا ناتوانێ هیچ بۆشاییەک لە خەباتی ڕزگاری بەخشی خەڵکی کوردستان و هاوپەیمانەکانی واتە بزووتنەوە پێشڕەوە کۆمەڵایەتییەکان، خەڵکی بەرابەری تەڵەب و ئازادیخواز لە ئێران و سەرتاسەری جیهان پێکبێنێت، بەڵکوو بۆ خەڵکی کوردستان و ئێران دەرفەتی ئەوەی خوڵقاندووە تا دۆستانی درۆینەی خۆیان باشتر بناسن.
پەیامی عەبدوڵڵا موهتەدی بۆ ترامپ لە بواری شیکاریشەوە لەو هەڵسەنگاندنە نادروستەوە سەرچاوە دەگرێ کە گۆیا ترامپ دەیهەوێ ڕژیمی ئیسلامی بڕووخێنێت. ئەوەش لە کاتێکدایە کە ڕاوێژکارانی نزیکی ترامپ ڕایانگەیاندووە کە ئەو بەنیازی ڕووخاندنی ڕژیمی ئیسلامی نییە. واقعییەت ئەوەیە کە لەگەڵ شکستی ستراتێژی شەڕی پێشگرانەی حکوومەتی ئیسلامی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، سەرانی ڕژیم لە سەروبەندی نۆشینی جامی ژەهرێکی دیکەدان. هەرکات سەرانی ڕژیم ئەم شکستە بەڕەسمی بناسن و ئامادەی نۆشینی جامی ژەهر بن، ئەوکات دەوڵەتی ترامپ زۆر نەرم و نیانتر لە دەوڵەتی دیموکراتەکان بە بێ ئەوەیکە پرسەکانی پەیوەندیدار بە “مافی مرۆڤ” بکاتە بیانوو، ئامادەی وتووێژ و سازش دەبێت و تویتەکەی عەبدوڵڵا موهتەدیش لەسەر دەستی دەمێنێتەوە. ئەم پێگە لاوازەی کۆماری ئیسلامی بەر لەوەیکە بەرهەمی فشارەکانی دەوڵەتی ئەمریکا و یان زەربەی دەوڵەتی ئیسرائیل لە حیزبوڵڵا و نەسروڵڵا و سپای پاسداران بێت، بەرهەمی بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی خەبات بۆ ڕووخاندنی ڕژیمی کۆماری ئیسلامییە کە پشتی جەبهەی نائەمن و زەویی ژێر پێی حکوومەتی ئیسلامیی داغ کردووە.
عەبدوڵڵا موهتەدی بێهیوا و پەراوێزکەوتوو لە بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی ئێستا بۆ ڕووخاندنی کۆماری ئیسلامی، وای دەنوێنێ کە کۆمەڵگاش هەروەک خۆی دڵسارد و بێهیوایە و لە هەوڵی ئەوەدایە کە ستراتێژی چاوەڕوانی و دەست لەسەر دەست دانان و ئومێد بەستن بە دەسەڵاتە دەرەکییەکان و ترامپ بۆ ڕووخاندنی ڕژیمی دڕندەی ئیسلامی بخاتە جێگای بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی جەماوەر. ئەو بە پەرەپێدانی ئەم پاسیفیزم و ئینفعالە لەناو جەماوەر، بەشێوەیەکی تر هەمان پڕۆژەی دەست بە دەست بوونی دەسەڵاتی سیاسی لەسەرەوە بە بێ بەشداریی خەڵک بەرەوپێش دەبات. چونکە ئەو بە ئەزموون بۆی دەرکەوتووە کە تەنیا لە ئەگەری پەراوێزخرانی جەماوەری کرێکار و زەحمەتکێش لە پڕۆسەی بەدەستهێنانی دەسەڵاتی سیاسی دەتوانێ خۆ بە ئامرازەکانی دەسەڵاتەوە هەڵاوەسێ.
بەڵام بەپێچەوانەی خەون و خەیاڵەکانی عەبدوڵڵای موهتەدی، خەڵکی کوردستان لە سەرەتای بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی کوردستانەوە هەتا ئێستا نیشانیان داوە کە نزیکترین ڕێگا بۆ ڕووخاندنی ئەم ڕژێمە لە هاوپشتی و هاوپەیمانی لەگەڵ بزووتنەوە کۆمەلایەتییە ئازادیخواز و پێشکەوتووخوازەکان لە سەرتاسەری ئێراندا دەبینن. ئەم دەستکەوتە بەرهەمی هاوبەشی خەبات و چالاکی هۆشیارانەی کۆمۆنیستەکان و تێکۆشان و ئەزموونی خودی کرێکاران و زەحمەتکێشان و ژنانی چەوساوە لە کوردستان بووە. کرێکاران و زەحمەتکێشان و ژنانی ستەملێکراوی کوردستان بە هوشیاری و بە ئەزموونی خۆیان لە ستراتێژی حیزبە ناسیۆنالیستەکان واتە هیواداربوون بە ئیسلاح تەڵەبانی حکوومەتی، هیواداربوون بە وتووێژ لەگەڵ ڕژیم و دڵخوشکردن بە دەستتێوەردانی دەسەڵاتی دەرەکی تێپەڕیون و ڕووخاندنی ڕژیمی ئیسلامی و وەدیهێنانی ئامانج و داخوازییە ڕەواکانی خۆیان لە هاوپشتی لەگەڵ بزووتنەوەی شۆڕشگێڕانەی سەرتاسەریدا دەبینن. لەم ڕووەوە سرووشت و ناوەرۆکی ڕاستەقینەی ئەمجۆرە ئاراستە و پڕۆژانە بۆ دەست بە دەست کردنی دەسەڵات لە سەرەوە، پێویستە ئاشکرا بکرێت و لەقاوبدرێت. دەبێ زیاتر لە ڕابردوو و بەشێوەی ماندوویی نەناسانە لەناو جەماوەری کرێکار و زەحمەتکێشدا باس لە گرینگیی بەشداریی کرێکاران و خەڵکی زەحمەتکێش لە گۆڕەپانی سیاسیی کۆمەڵگا، باس لە زەروورەتی پێکهێنانی شۆراکان و ناوەندە جەماوەرییەکان لە شوێنەکانی کار و لە گەڕەکەکانی شار و گوندەکانی کوردستان، باس لە گرینگیی بەدەستەوە گرتنی دەسەڵاتی سیاسی لەخوارەوە بکەین. بەشداریی کرێکاران و خەڵکی زەحمەتکێش و ژنانی ستەمدیدە لە گۆڕەپانی سیاسیی کۆمەڵگا و هەوڵ بۆ پێکهێنانی ناوەندەکانی دەسەڵاتی جەماوەری لە کوردستان نەتەنیا کاریگەرترین ڕێکارە لە خەبات بۆ زەمینگیرکردنی ماشێنی سەرکوت و ڕووخاندنی ڕژیمی کۆماری ئیسلامی، بەڵکوو هەر لەم ڕێگایەشەوە دەکرێ ستراتێژی حیزبە ناسیۆنالیستەکان بۆ بەلاڕێدابردنی خەباتی مافخوازانەی خەڵکی کوردستان و هەوڵی ئەوان بۆ داگیرکردنی دەسەڵات لە سەر سەری خەڵکەوە، بەرەوڕووی شکست بکرێتەوە.
ئەو هێزە بەناو کۆمۆنیستانەی کە ڕێکخراوی زەحمەتکێشانی عەبدوڵڵای موهتەدی بە کۆمەڵە ناو دەبەن، دەبێ تاوانی سیاسیی ئەم ڕاستڕەوییەی خۆیان بدەنەوە.